اگر قصد دارید سرمایهگذاری کنید، به شما توصیه میکنیم که هوشمندانه تصمیم بگیرید و هوشمندانه حرکت کنید. حتماً بلافاصله میپرسید که: "سرمایهگذاری هوشمندانه چیست و چگونه میتوان هوشمندانه حرکت کرد؟" در پاسخ به این سوال میتوان گفت: سرمایهگذاری هوشمندانه و حرکت هوشمندانه، چیزی فراتر از این است که شما، صرفاً از مبلغ مورد نیاز برای سرمایهگذاری اطمینان حاصل کنید و یا مطمئن باشید که در صورت عدم موفقیت در سرمایهگذاری تحت فشار قرار نخواهید گرفت. بلکه سرمایهگذاری هوشمندانه در واقع رسیدن به اهداف مشخص و کوتاهمدت مالی است که برای دستیابی به اهداف بلندمدت برنامهریزی شدهاند؛ و این امر مستلزم یک برنامهریزی مالی مناسب است، به گونهای که شما را قادر سازد تا درآمدتان را با نیازها و تعهداتتان هماهنگ کرده و در نتیجه تصویر روشنی از کیفیت و کمیت سرمایهگذاری خود داشته باشید. حال ممکن است از خود بپرسید که "چگونه میتوان هوشمندانه سرمایهگذاری کرد؟" برای رسیدن به این مهم توجه شما را به سوالات و پاسخهایی که در ادامه مطرح شده است و "هفت گام" توصیه شده در این بحث جلب میکنیم.
سؤال: ارتباط سرمایهگذاری با اهداف من در زندگی چیست؟
جواب: شما به عنوان یک سرمایهگذار، باید اطمینان داشته باشید که از پولتان به بهترین شکل ممکن استفاده میکنید، به گونهای که حداکثر بازده را به دست آورید. بنابراین، باید اهداف روشن و مشخصی برای سرمایهگذاریتان داشته باشید. این اهداف، اغلب در صورتی به راحتی تعیین میشوند که شما به عنوان سرمایهگذار، براساس بازده پولتان برنامهریزی کنید. این بازده، برای مقاصد خاصی تعریف میشود که با اهداف بلندمدت زندگی شما در ارتباط است؛ اهداف بلندمدتی همچون تامین استقلال مالی و امنیت شما و خانوادهتان، پساندازکردن برای روز مبادا و فرستادن فرزندان به دانشگاه، تهیهی یک سرپناه، خرید یک خودروی مناسب و یا حتی سفر به دور دنیــا.
برای آن که به این اهداف بلندمدت دست پیدا کنید، صرفاً پساندازکردن کافی نیست، شما باید سرمایهگذاری کنید. تعیین میزان، زمان و نحوهی سرمایهگذاری و همچنین تعیین اهداف مشخص درخصوص میزان بازده موردانتظار از سرمایهگذاری، بخشهایی از برنامهریزی مالی شما به شمار میروند.
سؤال: برنامهریزی یعنی چه؟
جواب: برنامهریزی بدین معناست که شما در پاسخ به نیازهایی که دارید اهدافی را مشخص میکنید و یک سری راهبردها و شیوهها را طراحی میکنید تا به وسیلهی آنها به اهداف کمی و کیفی مورد نظرتان برسید. برای فهم هر چه بیشتر، توجه شما را به فرایند یک برنامهریزی جلب میکنیم.
سؤال: برنامهریزی مالی چیست؟
جواب: برنامهریزی مالی برای سرمایهگذار، همانند نقشهی راه برای یک مسافر است. با این کار، شما بر روی دستیابی به اهداف مالی، متمرکز شده و در عین حال، گرفتار تصمیمگیریهای احساسی که تاثیر منفی بر سرمایهگذاری شما میگذارد، نخواهید شد.
سؤال: آیا در برنامهریزی مالی، میتوانم از دیگران کمک بگیرم؟
جواب: بله، اگرچه شما میتوانید به تنهایی برنامهی مالی خود را تهیه کنید، ولی اگر احساس میکنید به کمک دیگران نیاز دارید، میتوانید با یک متخصص برنامهریزی مالی مشورت کنید. متخصص برنامهریزی مالی میتواند به شما در تعیین اهداف و راهبردهای مالی برای دستیابی به اهداف تعیین شده، کمک کند. متخصص مالی همچنین میتواند گزینههای مناسب برای سرمایهگذاری و پسانداز را به شما پیشنهاد کند. متخصص برنامهریزی مالی باید وظایف خود و وظایف شما را در فرایند سرمایهگذاری، مشخص کند. این موارد، شامل طول مدت قرارداد و نحوهی پرداخت حق الزحمهی ارائهی خدمات کارشناسی، باید طی یک توافقنامهی رسمی، به امضای شما و متخصص مالی برسد. به خاطر داشته باشید که هیچ متخصص برنامهریزی مالی نباید شما را وادار به یک سرمایهگذاری خاص کند، بلکه باید به تصمیمات شما احترام بگذارد و توجه داشته باشد که در نهایت، این شما هستید که اختیار پول و دارایی خود را دارید. همیشه به متخصصان مالی مورد تائید و مطمئن مراجعه کنید.
سؤال: چه طور میتوانم برای سرمایهگذاری، پول کنار بگذارم؟
جواب: وضع مالی خود را سر و سامان دهید، بودجه، یا دخل و خرج خود را سامان دهید؛ یعنی به میزان درآمدتان خرج کنید، بدهیهای خود را به موقع بپردازید و آنگاه، پساندازکردن را به طور منظم آغاز کنید.
سؤال: آیا تدوین یک برنامهی سرمایهگذاری، واقعاً موثر است؟
جواب: بله، برنامهی سرمایهگذاری، اهداف شما از سرمایهگذاری و راهکارهای دستیابی به این اهداف را مشخص میکند. برنامهی سرمایهگذاری باید با برنامه مالی شما همسو باشد.
سؤال: برای سرمایهگذاری اندک بهتر است از کجا شروع کنم؟
جواب: از بورس. زیرا در بورس امکان سرمایهگذاری برای همه وجود دارد. سرمایهگذاری در آن آسان است. اطلاعات مربوط به سرمایهگذاری شما به طور مرتب در دسترستان قرار دارد. امکان نقدشدن سرمایهی شما بسیار سریع است. امکان تغییر و جابه جایی شما فراهم است و موارد بسیاری که برای هر تازهوارد میتواند هم جنبهی آموزش و هم جنبهی کسب تجربه داشته باشد. البته در بورس هر کس متناسب با اطلاعات و توانش میتواند دامنهی فعالیتش را گسترش دهد.
توصیه: هفت گام برای تدوین برنامهی سرمایهگذاری
گام اول: اهداف خود را از سرمایهگذاری مشخص کنید.
گام دوم: میزان ریسکپذیری و بازده مورد انتظار خود از سرمایهگذاری را مشخص کنید.
گام سوم: فرصتهای مختلف سرمایهگذاری موجود را بررسی کنید.
گام چهارم: ترکیبی از فرصتهای سرمایهگذاری مناسب را (براساس میزان ریسک و بازده مورد انتظارتان) انتخاب کنید.
گام پنجم: برای مواردی که روند تحقق اهداف کوتاه مدت مالی شما مختل شده و یا سرمایهگذاریهای شما روند مطلوبی ندارد، برنامه مشخصی داشته باشید.
گام ششم: سرمایهگذاریهایتان را از نزدیک، کنترل و مدیریت کنید.
گام هفتم: درصورت نیاز، در سرمایهگذاریهای خود بازنگری کنید.
منبع: کتاب چگونه سرمایهگذاری آگاه باشیم | 
رسیدن به هر هدفی در طول زندگی، بدون داشتن ایده، درک صحیح و برنامه ممکن نیست .