در سطح بدون هزینه، تاکید بر روی استفاده از تجهیزات فعلی با بازدهی ا نرژی در سطح بالاست . این امر دلالت بر این دارد که انسانها آگاه هستند. انگیزش دارند و توانمند شده اند.در سطح هزینه پایین، تغییر بسوی تکنولوژی بعنوان راه حل است . اما داده های اساسی باید از انسانها دریافت شود . مثلاً ممکن است راه حل بوسیله یکی از کارکنان ارائه گردد . در سطح هزینه بالا تاکید بر تکنولوژی برای ذخیره انرژی است . این امر باید قبل از تصمیم گیری در مورد سرمایه گذاری در تکنولوژی برای ذخیره انرژی است. این امر باید قبل از تصمیم گیری در موردسرمایه گذاری در تکنولوژی با تجزیه و تحلیل مالی و فنی صورت پذیرد و لکن در همین حالت هم درگیری ذهنی و عاطفی انسانها ضرورت دارد .بعنوان نمونه وقتی که سیستم مدیریت انرژی اعمال شد باید فردی در اعمال آن نظارت کند.
*مجهز شدن با مناسب ترین نوع تکنولوژی
به منظور مجهز شدن با مناسب ترین نوع تکنولوژی، ترکیب مناسب انسانها و راه حلهای فنی باید در هر مرحله به کار رود . در هر جا که انسانها درگیر باشند باید آموزش سرلوحه کار قرار گیرد . و هر جا که تکنولوژی وارد عمل شود . استفاده کننده باید بتواند تعیین کند که تکنولوژی تا چه حد موثر است . این امر به سابقه فنی داشتن ارتباط ندارد بلکه مستلزم آموزش می باشد.
مراحل مدیریت انرژی
توالی روشن و واضحی برای توسعه فعالیتهای مدیریت انرژی وجود دارد . هر سازمانی، من جمله مدیریت انرژی لازم است که مساعی خود را به مراحل مختلفی از رشد و پیشرفت تطبیق دهد . این مراحل می توانند بصورت مراحل متداخل تصور شوند.
مرحله 1- اعمال کنترل بر روی مصرف انرژی
مرحله 2- سرمایه گذاری در ذخیره انرژی
مرحله 3- نگاهداری و حفظ کنترل روی مصرف انرژی
مرحله 1- اولین هدف مدیریت انرژی باید اعمال کنترل روی مصرف انرژی و هزینه آن باشد . این عمل می تواند با تعیین استفاده کنندگان عمده سازمان از انرژی و معرفی راههای بدون هزینه برای جلوگیری از اسراف انرژی باشد.
• تعیین استراتژی - نوع سوخت و تعرفه را مورد بررسی قرار دهید تا اطمینان حاصل شود که مناسبترین منبع انرژی را بکار گرفته اید و اینها با قیمت معقول خریداری شده اند.
• نحوه عملیات سیستمهای حرارتی، لامپها ، تهویه و سایر لوازم و تجهیزات را مورد بازبینی قرار دهید تا اطمینان حاصل کنید که وسایل و تجهیزات و ماشینهای موجود با حداکثر بازدهی کار می کنند.
• اقدامات آموزشی و انگیزش – حدود دانش و آگاهی کارکنان را در مورد انرژی و برنامه های آموزشی مشخص و معین را مورد بررسی مجدد قرار دهید تا اطمینان حاصل شود که در مورد نحوه نگاهداری و استفاده از وسایل و تجهیزات به افراد گروههایی که کارشان روی مصرف انرژی تاثیر دارد، راهنماییهای کافی در سرتاسر سازمان به عمل آمده است.
مرحله 2- بعد از اینکه طرز کار تجهیزات (مولد انرژی ) و ساختمان مورد کنترل قرار گرفت، و مصرف بی مورد تحت نظارت درآمد، توجه می تواند به ذخیره انرژی که هزینه در بردارد، معطوف شود.
• اقدامات سرمایه گذاری - فرصتهای سرمایه گذاری در زمینه افزایش بازدهی انرژی را بررسی کنید و بر حسب هزینه، سرمایه لازم و پیش بینی درصد بازگشت آن ها را، اولویت بندی نمائید.
• برنامه کار را بر مبنای منابع موجود که بازگشت سرمایه را به حداکثر می رساند تنظیم نمائید.
• مرحله 3- به محض اینکه مراحل دوم به جریان افتادند، شما باید کنترلها را اعمال و از سرمایه تان محافظت کنید . این بدان مفهوم است که یک سیستم اطلاع ات مدیریت انرژی بوجود آورید.
•اطلاعات مدیریت انرژی - روشهای جمع آوری، پردازش و بازخور اطلاعات را مورد بازبینی قرار دهید تا اطمینان حاصل کنید که اطلاعات به موقع در اختیار افرادی که به آنان نیاز دارند، قرار می گیرد و تصمیم گیری بر مبنای آن بعمل می آید.
- سازماندهی
قلمرو مدیریت انرژی باید به تمام سازمان شمول یابد . مدیر انرژی باید به تمام قسمتهای سازمان دسترسی داشته باشد، اما مدیریت انرژی در یک محل استقرار یابد . جایگاه مدیریت انرژی ممکن است به این شرح باشد:
• اداره امور فنی
• اداره امور پرسنلی
• اداره امور مالی
• دفتر مدیریت عامل سازمان
• مشاور- خارج از سازمان
- جایگاه مدیریت انرژی
گرایشی وجود داشته است که صرفه جویی در انرژی به عنوان یک فعالیت فنی دیده شود و شما ممکن است فعلاً در سازمانتان جزو یک قسمت فنی باشید . این روش ممکن است در مرحله 1 برنامه مدیریت انرژی خوب به نظر برسد و روی مصرف انرژی کنترل اعمال نماید، اما برای آموزش یا فعالیتهای اطلاعاتی مدیرتی انرژی، مناسب نباشد.
اداره امور مالی ممکن است جای مناسبی برای انگیزش و آموزش فعالیتهای صرفه جویی در انرژی باشد . اداره امور مالی احتمالاً در بلند مدت، مبنای خوب برای ا ین عمل خواهد بود و کنترل مالی و روشهای حسابداری مورد لزوم مرحله 3 را فراهم نماید . اما هر دو واحد محدودیتهایی از لحاظ حساسیت فنی و اعتبار قابلیت پذیرش، در بردارند.
دفتر ریاست عالیه ممکن است سرعت ایجاد پیشرفت مدیریت انرژی را در اولین کار تسهیل کند اما در بلند مدت اگر بخواهیم مدیریت انرژی در جریان امور سراسر سازمان وارد شود ممکن است این هم جایگاه خوبی نباشد.
آخرین راه حل استفاده از مشاوران خارج از سازمان است . این مشاوران می توانند تجزیه و تخصص لازم را در اختیار سازمان قرار دهند . روش مزبور ممکن است از لحاظ حمای تهای فنی برای کمک به کارکنان داخل سازمان مناسب باشد . لکن شبکه ارتباطی و تماسهای روزانه را که برای مطلع نگاه داشتن و انگیزش کارکنان لازم است، در بر نداشته باشد . در عمل ممکن است هیچ جای منحصر بفرد مطلوبی نباشد و جای مطلوب باید با تغییر سازمان در طول زمان از یک مرحله مدیریت انرژی به مرحله دیگر، تحول یابد.
هر راه حلی مزایا و محدودیتهای خودش را دارد . هر وضعیتی که شما داشته باشید باید بر اساس آن، محل سازمانی را تعیین کنید.
سئوالات مهمی که در این رابطه مطرح می باشند، عبارتند از:
• آیا تمام کارکنان مدیریت انرژی باید در یک واحد جمع باشند؟
• آیا میتوان آنها را در سراسر سازمان پراکنده نمود؟ از نقطه نظر مدیریت ضعف در یک واحد دردرون یک قسمت خاص، کوتاهترین زنجیر فرماندهی را دارد و همچنین ممکن است موجبات وحدت و یکپارچگی  (Esprit de corps scale)و انجام مقیاس اقتصادی( (Economics of را فراهم آورد. اما قسمتهای پراکنده با مسئولیتهای اعطا شده در داخل واحدهای مختلف  ممکن است در بلند مدت از لحاظ تاثیر مدیریت انرژی در فعالیتهای مختلف سازمان مفید تر باشد.
کدامیک از این راه حلها میتواند بهترین راه حل باشد؟(نه در کوتاه مدت بلکه در بلند مدت ) به شرایط خاص شما در سازمان بستگی دارد . اگر شما خودتان را یک قسمت فنی بدانید در آن صورت مدیریت انرژی را یک فعالیت فنی تخصصی، محسوب خواهید داشت . انرژی یک مساله مدیریتی است نه فنی – تخصص، شما باید:
• اقدامی بعمل آورید که بهینه سازی انرژی یک مسئولیت مدیریت تلقی شود.
• کاری بکنید که این ایده جدید را بپذیرند و بدان عمل کنند و خودشان را پاسخگویی مصرف انرژی بدانند.

- نمونه شرح شغل مدیر انرژی
وظایف و مسئولیتهای شما بعنوان انرژی ممکن است به شرح ذیل باشد:
- 1 نظارت بر فرمول بندی و اجرای خط مشی انرژی
- 2 معرفی و نگهداری طرق مختلف تامین اطلاعات مدیریت درباره صرفه جویی در انرژی و آلودگی محیط
- 3 توزیع اطلاعات طرق مختلف تامین اطلاعات مدیریت درباره صرفه جویی در انرژی و آلودگی محیط
-4 تهیه و تنظمی خط مشی ها و اقدامت مربوط به حفظ محیط از لحاظ صرفه جویی در انرژی با جایگزینی سوختهایی که آلودگی کمتری دارند.
- 5 بالا بردن دانش و آگاهی کل سازمان در مورد انرژی
- 6 معرفی و پیگیری در مورد روشهای نگاهداری بهتر وضعیت انرژی در سراسر سازمان
-7 تعیین نیازهای آموزشی سازمان برای مهارتهای مربوط به انرژی و درک آنها
-8 تعیین طرق مختلف افزایش بازدهی انرژی های گوناگون
-9 فرمول بندی برنامه سرمایه گذاری برای کاهش مصرف انرژی و تقلیل آلودگی محیط

- بازبینی و بررسی
اعمال مدیریت خوب بخصوص در واحدهای صنفی در زمینه مصرف در زمینه مصرف انرژی، به اندازه محل سازمانی، حائز اهمیت است. در این مورد آنچه که لازم به نظر می رسد عبارتند از:
• تفویض اختیار و واگذاری مسئولیت برای کنترل مصرف انرژی به کسانیکه بودجه مربوط به انرژی را در سازمان کنترل می کنند.
• تعیین یک نفر که مسئولیت هماهنگی تمام فعالیتهای مدیریت انرژی و گزارش دهی منظم را بعهده داشته باشد و همچنین چگونه و تا چد حد هر قسمت مقدار انرژی مصرفی را، کنترل می نماید.
• تعیین خطوط روشن گزارش دهی و مسئولیت برای فعالیتهای مدیریت انرژی از مصرف کننده انرژی تا مدیریت بالای سازمان
•تعیین یک کمیته متشکل از دارات مختلف برای اداره انرژی
شما باید ماهی یکبار به رئیس واحدی که در آن اشتغال دارید، گزارش نمائید . از طریق این واحد، شما لازم است حداقل ماهی یکبار به کمیته متشکل از ادارات مختلف (مذکور در فوق ) گزارش دهید . مزایای چنین کمیته ای این است که دسترسی به قیمتهای گوناگون تصمیم گیری را که روی مصرف انرژی تاثیر می گذارد، آسان می سازد . در غیر اینصورت، ادارات ممکن است شما را نادیده بگیرند . از طریق چنین کمیته ای شما باید حداقل سالی یکبار به هیات مدیره گزارش نمائید.
همچنین لازم است که وظایف کارکنان مدیریت انرژی تفکیک گردد . به طوری که تعدادی از کارکنان مسئول سرمایه گذاری در زمینه صرفه جویی در انرژی باشند و گروه دیگر به بررسی و بازرسی نحوه بازگشت سرمایه بپردازند . در حالی که هر دو گروه در برابر شما به عنوان مدیریت انرژی مسئولیت دارند فرآیند بررسی و بازرسی باید مورد بازنگری قرار گیرد . این بازنگری به وسیله کمیته مدیرتی انرژی متشکل از ادارات مختلف انجام خواهد شد.

-تامین نیروی انسانی واحد مدیریت انرژی
تعدادی کارکنانی که شما با ویژگیهای مشخص نیاز دارید به عوامل ذیل بستگی دارد:
• مقدار انرژی که مصرف می کنید
• حدودی که مصرف انرژی باید در سازمان شما کاهش یابد
• مرحله ای از پیشرفت که در برنامه های مدیریت انرژی دستیابی حاصل شده است (در مورد مراحل قبلاً صحبت شده است(عوامل ذیل، به نوبه خودحدودی را که مصرف انرژی باید کاهش یابد، تعیین می کند:
• تعداد مکانها، مولدها و تجهیزات سازمان
• سطح بازدهی انرژی در وضعیت فعلی
• وضعیت فعلی دانش و آگاهی کارکنان درباره انرژی حدودی که آنها در امور نگاهداری و حفظ مناسب تاسیسات مربوط به انرژی درگیر هستند.
• کافی بودن سیستم اطلاعات فعلی در مورد انری، برای حمایت از تصمیم گیری مدیریت
• مقدار بودجه ای که برای بهبود مورد فوق موجود است.
نکات فوق بدین معنی است که تعداد دقیق کارکنان مورد نیاز بخش مدیریت انرژی در طول زمان متغیر است. در هر حال، با یک محاسبه سرانگشتی شما باید حداقل تعداد کارکنان را داشته باشید:
تعداد کارکنان صرفاً عامل مهمی نیست، رشته تخصصی و میزان تجربه آنان نیز اهمیت دارد . اگر تخصص و تجربه نداشته باشند . احتمالاً بدون نظارت مستقیم شما کارآمد نخواهند بود . این امر به نوبه خود موجب اتلاف وقت شما می شود و نمی توانید به اندازه کافی به تفکر استراتژیک، گزارشهای داخلی، یا بالا بردن ارزش و اعتبار فعالیتهای مدیریت انرژی بپردازید.
در طول زمان، فعالیتهای مدیریت باید به طور وسیع تخصصی شوند.
• مدیریت عمومی واحد انرژی
• امور فنی
• مدیریت پرسنلی
• آموزش
• بازاریابی
نکته اصلی این است که شما باید از مهارتها و تخصصهای موجود در مکان مناسب و زمان مناسب استفاده کنید.

- ماتریس مدیرتی انرژی وجایگاه آن در برنامه ریزی:
برنامه ریزی، مهمترین عنصر کلیدی در مدیریت انرژی است . برنامه ریزی مرحله ای مهمتر از تصمیم گیری است که ایده و فکر صرفه جویی در انرژی را با توجه به محدودیتهای سازمان تبدیل به پروژه های اجرایی می کند و موجب می شود کلیه اقدامات مربو ط به صرفه جویی انرژی با توجه به سایر فعالیتهای سازمان به صورت مجموعه منسجم و مرتبط بهم دیده شوند.
یکی از راههای تعیین وضعیت موجود هر سازمان از نظر انرژی، معین کردن جایگاه سازمان در ماتریس مدیریت انرژی است . سطرهای این ماتریس (از سطح . تا 4) نشاندهنده پیچیدگ ی و تکامل سازمان در قبال مدیریت موثر انرژی و ستونهای آن در ارتباط با موضوعات کلیدی مدیریت(سیاست انرژی، سازماندهی انرژی، انگیزه صرفه جویی در میان کارکنان، سیستمهای اطلاعاتی انرژی، بازریابی و سرمایه گذاری در امر انرژی ) نمودار زیر ماتریس مدیریت انرژ ی را نشان می دهد .
استفاده از ماتریس مدیریت انرژی به 2 دو دلیل زیر توصیه شده است.
-1 کمک به شناخت وضع موجود مدیریت انرژی و سیاستهای جاری مدیریت انرژی در سازمان.
- 2 کمک به سازماهی و بهبود مدیریت انرژی در سازمان
ماتریس مدیریت انرژی روشی ساده و سریع برای معین ساختن وضع موجود سازمان از نظر مصرف انرژی است . برای استفاده از این ماتریس، لازم است موضوعاتی که در سازمان مورد نظرتان نسبت به سایر مسائل، بحرانی تر است را معین کنید. به طور خلاصه باید :
*وضعیت و جایگاه سازمان خود را در ماتریس مدیریت انرژی معلوم سازید.
*روی ستونهایی که می توانید بیشترین پیشرفت را داشته باشید تکیه کنید.
*موانع پیشرفت را معین کرده و راههای غلبه بر آن مشکلات را توصیف کنید.
*فرصتهای بهبود را معلوم کرده و تصمیم بگیرید که چگونه می توان از آن فرصتها بهره برداری کرد.
*در جریان بهبود، همه کارکنان از مدیران عالی تا کارگران ساده را درگیر کنید.
با استفاده از ماترس مدیریت انرژی - سازمانها از نظر مدیریت انرژی در چهار سطح به شرح زیر قرار می گیرند:

سطح صفر
در این سازمانها، واحدی تحت عنوان مدیریت انرژی وجود نداشته و سیاست رسمی در قبال مصرف انرژی در سازمان موجود نیست.
هیچ فردی یا واحدی مسئولیتی در قبال ((مدیریت)) انرژی نداشته و هیچ نظارتی بر مصرف انرژی وجود ندارد. برنامه ای برای ایجاد و توسعه آگاهی در استفاده از انرژی و بهینه سازی مصرف انرژی در داخل این قبیل سازمانها وجود ندارد.
نقطه قوت:  ندارد.
نقطه ضعف : فرصت گرابنهایی در منفعت بردن از کاهش مصرف انرژی و رفع آثار سوء محیط زیستی انرژی از دست می رود.

سطح اول
با وجود این که در این سازمانها سیاست روشنی در قبال انرژی وجود ندارد، سازمان یک متخصص انرژی را استخدام کرده است . این شخص، اطلاعات اولیه ای بر اساس قبض های مصرف انرژی تهیه می کند و گزارش لازم را در واحدی که کار می کند ارائه می نماید . متخصص انرژی، از طریق تماسهای غیر رسمی با کسانی که مستقیماً مسئول مصرف انرژی هستند موضوعات مربوط به انرژی را در میان می گذارد.
نقطه قوت: متخصص انرژی، اهمیت انرژی را در سازمان تشخیص می دهد.
نقطه ضعف: مدیریت انرژی از طریق غیر رسمی با استفاده کنندگان انرژی در سازمان در تماس است.
در این نوع نقطه سازمانها به سرمایه گذاری در بهینه سازی مصرف انرژی اولویتی داده نمی شود یا این اولویت بسیار کم است.